Küresel enerji ticaretinin kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, Washington ve Tahran arasındaki siyasi çekişmelerle gündemde kalmaya devam ediyor. Son barış görüşmelerinin iptal edilmesi üzerine Brent petrolün fiyatı 104 dolara yaklaşırken, Batı Teksas tipi (WTI) ham petrol de 95 dolara kadar yükseldi. ABD Başkanı Donald Trump, 7 Nisan’da imzalanan ateşkesin, İran’ın yeni bir barış önerisi sunana dek “süresiz” geçerli olacağını belirtmişti. Ancak, İran hükümetinden gelen sinyaller, müzakerelerin zor durumda olduğunu gösteriyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını ateşkes ihlali olarak değerlendirirken, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, “abluka ve tehditlerin” diplomasinin önündeki en büyük engel olduğunu vurguladı.
Taraflar arasındaki gerginlik sadece Hürmüz Boğazı ile sınırlı kalmıyor; İran’ın nükleer programı ve İsrail’in Lübnan’daki askeri operasyonları da müzakere masasında çözüm bekleyen önemli konular arasında yer alıyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki silahlı çatışmalar ivme kazanıyor. Çarşamba günü, İran’a ait deniz kuvvetlerinin ticari gemilere ateş açtığı bildirildi. Bunun yanı sıra, ABD güçlerinin de çok sayıda gemiyi ele geçirip denetlediği ve birçok gemiyi geri çevirdiği duyuruldu. Boğazın uluslararası deniz trafiğine neredeyse tamamen kapatılması, Körfez üreticilerinden gelen petrol akışını ciddi ölçüde sekteye uğrattı.
Amerika Birleşik Devletleri, Orta Doğu’daki arz kesintileri nedeniyle, artan küresel talebin odak noktası haline geldi. ABD Enerji Bilgi İdaresi’nin (EIA) verilerine göre, bu durum ABD’nin toplam petrol ve yakıt ihracatını tarihi bir zirveye taşıdı. ABD’deki rafine ürün stoklarının tüm ana kategorilerde azalması, piyasada derinleşen darboğaz endişelerini artırdı. ING Groep NV Emtia Stratejisi Başkanı Warren Patterson, “Müzakerelerdeki ilerlemenin eksikliği, petrol piyasasının çözüm umutlarını yitirmesine ve arz kesintilerinin artan bir gerçeklik haline gelmesine yol açacaktır,” şeklinde değerlendirmelerde bulundu. BOK Financial Securities Kıdemli Başkan Yardımcısı Dennis Kissler ise, “Taraflardan biri pes edene kadar, fiyatlar için en az dirençli yol yukarı doğru görünüyor,” ifadesini kullandı.
Yazar: Hakan Kaplan
